Phân Loại Các Loại Đám Cháy Và Cách Xử Lý An Toàn

Hỏa hoạn có thể xảy ra bất cứ lúc nào và bất cứ nơi đâu. Tuy nhiên, không phải đám cháy nào cũng giống nhau và có thể dập tắt bằng cùng một phương pháp. Việc nhận biết các loại đám cháy và hiểu đúng về cách xử lý tương ứng là yếu tố sống còn trong công tác phòng cháy chữa cháy.

Mỗi loại đám cháy có đặc điểm riêng về nguồn gây cháy, tính chất vật liệu và mức độ nguy hiểm, đòi hỏi các biện pháp dập lửa phù hợp. Bài viết dưới đây sẽ phân loại đám cháy một cách chính xác, đồng thời cung cấp hướng dẫn dập tắt các đám cháy kim loại dùng chất gì, cách xử lý các loại đám cháy ABC….

Phân loại các loại đám cháy theo tiêu chuẩn PCCC

Đám cháy được phân loại dựa trên bản chất của vật liệu cháy. Việc nhận biết chính xác giúp bạn lựa chọn đúng phương pháp dập lửa, tránh làm đám cháy bùng phát nghiêm trọng hơn. 

Ngoài ra, có một số loại cháy đặc thù như các loại đám cháy trên tàu - môi trường kín, dễ phát sinh cháy lan, đòi hỏi kiến thức chuyên biệt và thiết bị phù hợp. Theo tiêu chuẩn quốc tế và Việt Nam (TCVN 4878:2009), có 5 loại đám cháy cơ bản.

Những loại đám cháy được phân loại theo tiêu chuẩn PCCC

Đám cháy loại A – Cháy chất rắn thông thường

Tác nhân cháy là gỗ, giấy, vải, nhựa, cao su… Đặc điểm là cháy âm ỉ, có than hồng, dễ bén lửa.

Phương pháp chữa cháy:

 - Dùng nước để làm mát và dập lửa.

- Dùng bình chữa cháy dạng bột ABC hoặc bọt foam.

Đám cháy loại B – Cháy chất lỏng dễ cháy

Tác nhân cháy là xăng, dầu, cồn, sơn, dung môi hóa chất… Đặc điểm là cháy nhanh, lan rộng, bốc hơi dễ cháy.

Phương pháp chữa cháy:

- Không dùng nước (dễ làm cháy lan).

- Dùng bọt foam, bột khô ABC, hoặc bình chữa cháy CO₂ để dập đám cháy.

Đám cháy loại C – Cháy chất khí

Tác nhân cháy là khí gas, propan, butan, khí thiên nhiên (LPG)… Đặc điểm là rất nguy hiểm, dễ gây nổ.

Phương pháp chữa cháy:

- Cắt nguồn cung cấp khí trước tiên.

- Dùng bình chữa cháy bột khô BC/ABC hoặc CO₂.

- Tuyệt đối không dùng nước.

Đám cháy loại D – Cháy kim loại

Tác nhân cháy là magiê, titan, nhôm, natri, liti… Đặc điểm là cháy cực nóng, phản ứng mạnh với nước.

Phương pháp chữa cháy:

- Dùng bột chữa cháy chuyên dụng cho kim loại (VD: NaCl hoặc Graphite).

- Không dùng nước hay CO₂, vì có thể gây nổ.

Đám cháy loại F/K – Cháy dầu mỡ nấu ăn

Tác nhân cháy là dầu ăn, mỡ động vật, thực vật… trong nhà bếp công nghiệp. Đặc điểmlà cháy cực kỳ dữ dội, khó dập bằng nước.

Phương pháp chữa cháy:

- Dùng bình chữa cháy loại F chuyên dụng (thường là hóa chất ướt – wet chemical).

- Dập bằng chăn chống cháy, nắp đậy kim loại nếu đám cháy nhỏ.

- Tuyệt đối không đổ nước vào dầu/mỡ đang cháy.

Những sai lầm nguy hiểm khi chữa cháy

Việc xử lý sai cách hoặc nóng vội khi chữa các loại đám cháy không những làm đám cháy bùng phát dữ dội hơn mà còn đe dọa trực tiếp đến tính mạng. Dưới đây là những sai lầm nguy hiểm nhất cần tránh.

Người dân tự xử lý đám cháy sai cách

- Tạt nước vào đám cháy điện hoặc xăng dầu: Dùng nước chữa cháy điện có thể gây giật chết người, còn tạt nước vào dầu đang cháy sẽ làm chất lỏng bắn tung tóe, khiến lửa bùng lên và lan rộng.

>>> Tham khảo thêm các bài viết sau: Cách Dập Tắt Đám Cháy Xăng Dầu Đúng Cách Và Hiệu Quả Nhất

- Mở cửa phòng đang cháy đột ngột: Việc mở toang cửa khi thấy khói dày đặc sẽ cung cấp lượng lớn oxy từ bên ngoài, gây hiện tượng cháy bùng (backdraft), lửa sẽ táp thẳng vào người.

- Phun ngược chiều gió: Đứng ngược chiều gió khi dùng bình chữa cháy sẽ làm bột/khí tạt ngược vào mặt, gây khó thở, ngạt khí hoặc bỏng lạnh.

>>> Tham khảo thêm các bài viết sau: Cách Sử Dụng Lăng Vòi Chữa Cháy Đúng Cách Và An Toàn

- Đứng quá gần đám cháy: Đứng sát ngọn lửa sẽ khiến bạn dễ bị bén quần áo hoặc tiếp xúc trực tiếp với lượng nhiệt cực lớn và khói độc.

- Dùng sai loại bình chữa cháy: Dùng bình khí CO2 để chữa các đám cháy chất rắn hoặc bột nhôm/magiê sẽ làm giảm hiệu quả; ngược lại dùng bình bột phun vào thiết bị điện tử sẽ làm hư hỏng hoàn toàn máy móc.

>>> Tham khảo thêm các bài viết sau: Hướng Dẫn Sử Dụng Nút Chuông Báo Cháy Chi Tiết Và An Toàn

Việc phân biệt các loại đám cháy không chỉ giúp chúng ta hiểu rõ bản chất và mức độ nguy hiểm của từng loại hỏa hoạn, mà còn là chìa khóa để xử lý đám cháy hiệu quả, an toàn và đúng kỹ thuật. Bên cạnh nắm vững lý thuyết và phương pháp chữa cháy, việc trang bị đầy đủ thiết bị bảo hộ cá nhân luôn là cần thiết nhất.

Nếu bạn đang tìm kiếm nguồn cung cấp thiết bị bảo hộ lao động chính hãng, chất lượng cao thì Bảo Hộ An Toàn Việt sẽ là địa chỉ đáng tin cậy, với nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực an toàn lao động chúng tôi cung cấp đa dạng sản phẩm từ bình chữa cháy, dụng cụ PCCC cho đến đồ bảo hộ chuyên dụng phù hợp mọi ngành nghề.