7 Bước Về Quy Trình Tổ Chức Chữa Cháy An Toàn Cho Doanh Nghiệp

Trong hoạt động sản xuất, kinh doanh ngày nay, nguy cơ cháy nổ không còn là điều hiếm gặp tại các nhà máy, xưởng sản xuất, kho hàng và tòa nhà văn phòng. Một sự cố cháy nhỏ có thể nhanh chóng biến thành thảm họa nếu không được xử lý kịp thời và đúng cách.

Bài viết này sẽ hướng dẫn cần xây dựng và triển khai 7 bước quan trọng trong quy trình tổ chức chữa cháy chuẩn mực, đồng thời phân tích vai trò thiết bị bảo hộ trong phòng cháy chữa cháy giúp doanh nghiệp chủ động ứng phó và giảm thiểu rủi ro cháy nổ trong mọi tình huống.

Quy trình tổ chức chữa cháy là gì?

Quy trình tổ chức chữa cháy cơ bản

Quy trình tổ chức chữa cháy là hệ thống các bước xử lý được thiết lập sẵn để doanh nghiệp ứng phó nhanh chóng, hiệu quả khi xảy ra sự cố cháy nổ. Quy trình bao gồm việc xác định sự cố, báo động, ngắt nguồn nguy hiểm, chữa cháy tại chỗ, sơ cứu, phối hợp với lực lượng chuyên trách và sơ tán an toàn.

Tầm quan trọng của việc xây dựng quy trình chữa cháy là không thể phủ nhận giúp bảo vệ tính mạng con người, giảm thiểu thiệt hại tài sản, duy trì hoạt động kinh doanh và tăng cường uy tín doanh nghiệp.

Trong bất kỳ môi trường làm việc nào nhất là trong sản xuất công nghiệp, an toàn lao động luôn là ưu tiên hàng đầu. Và trong đó, phòng cháy chữa cháy là yếu tố then chốt thiết lập hành động rõ ràng khi có sự cố, chủ động ngăn ngừa thiệt hại, đào tạo và nâng cao ý thức an toàn và tạo sự phối hợp đồng bộ giữa các bộ phận.

7 bước trong quy trình tổ chức chữa cháy chuẩn và an toàn

Khi sự cố cháy nổ xảy ra, thời gian là yếu tố quyết định kiểm soát, khống chế và mất kiểm soát, thiệt hại nghiêm trọng. Một quy trình tổ chức chữa cháy được chuẩn hóa, rõ ràng, dễ nhớ giúp toàn thể nhân viên trong doanh nghiệp biết cách hành động đúng và nhanh chóng. Dưới đây là 7 bước cơ bản nhưng cực kỳ quan trọng.

Giữ bình tĩnh và xác định những khu vực cháy

Bước 1: Giữ bình tĩnh & Xác định khu vực cháy

Đây là phản xạ đầu tiên nhưng cũng là khó nhất trong tình huống khẩn cấp. Người phát hiện sự cố cháy cần hết sức bình tĩnh để quan sát, đánh giá chính xác tình hình như đám cháy xuất phát từ đâu, vật liệu cháy là gì, mức độ lan rộng ra sao. 

Nếu không giữ được sự tỉnh táo, rất dễ dẫn đến hoảng loạn, hành động thiếu suy nghĩ hoặc đưa ra quyết định sai lầm. Việc xác định được vật chất đang cháy như thiết bị điện, hóa chất, vải vóc hay gỗ là cơ sở để lựa chọn phương pháp chữa cháy đúng và an toàn.

Bước 2: Báo động ngay lập tức

Báo động ngay lập tức để thông báo cho toàn bộ người lao động trong khu vực biết về sự cố. Hệ thống báo cháy cần được kích hoạt ngay lập tức. Trong trường hợp không có hệ thống điện tử, người phát hiện cần chủ động sử dụng còi, chuông báo cháy thủ công hoặc hô lớn để cảnh báo những người xung quanh.

Ngắt nguồn điện ở khu vực bị cháy

Bước 3: Ngắt nguồn điện khu vực bị cháy

Ngắt nguồn điện tại khu vực xảy ra cháy là một hành động vô cùng quan trọng trong quy trình tổ chức chữa cháy. Người được phân công cần nhanh chóng ngắt cầu dao điện tại khu vực hoặc toàn bộ nguồn điện trong trường hợp không xác định được chính xác vị trí.

Lưu ý rằng, người thao tác phải được huấn luyện, có hiểu biết về hệ thống điện và được trang bị thiết bị bảo hộ để tránh nguy cơ điện giật. Ngoài ra, nếu đám cháy liên quan đến hệ thống khí gas, dầu, hóa chất,... thì việc đóng van nhiên liệu cũng cần được thực hiện ngay lập tức.

Thông báo cho lực lượng PCCC chuyên nghiệp

Bước 4: Thông báo lực lượng PCCC chuyên nghiệp

Thông báo cho lực lượng PCCC chuyên nghiệp bằng cách gọi điện đến số khẩn cấp 114 (tại Việt Nam). Ngay cả khi doanh nghiệp có đội chữa cháy cơ sở, việc liên hệ với lực lượng chuyên trách vẫn là bắt buộc trong mọi sự cố có nguy cơ lan rộng.

Khi gọi, cần cung cấp đầy đủ thông tin: địa điểm cụ thể, loại đám cháy, tình trang hiện tại… Đồng thời, nên cử một người có mặt ở cổng chính để hướng dẫn lực lượng cứu hỏa tiếp cận hiện trường nhanh nhất, đặc biệt trong những khu vực có hệ thống đường nội bộ phức tạp hoặc nhiều tầng.

Bước 5: Sử dụng thiết bị chữa cháy tại chỗ

Nếu đám cháy vẫn còn trong tầm kiểm soát thì có thể sử dụng thiết bị chữa cháy tại chỗ. Các thiết bị phổ biến như bình chữa cháy, chăn dập lửa, xô cát, thùng nước, vòi chữa cháy… nên được đặt ở vị trí dễ thấy, dễ tiếp cận và được kiểm định kỳ để đảm bảo luôn trong tình trạng sẵn sàng hoạt động.

Các thiết bị chữa cháy tại chỗ chuyên dụng

Đặc biệt, khi sử dụng bình chữa cháy, nhân viên cần nhờ nguyên tắc kéo chốt, hướng vòi vào gốc lửa, giữ khoảng cách an toàn và phun theo chiều quét ngang. Không nên dùng nước để dập cháy các thiết bị điện chưa ngắt nguồn hoặc cháy dầu mỡ, khiến đám cháy bùng lên dữ dội hơn.

Bước 6: Cứu người bị nạn và sơ cứu nhanh

Cứu người bị nạn và sơ cứu nhanh là hành động mang tính nhân đạo và cấp bách, nhất là khi đám cháy xảy ra ở nơi đông người. Trong mọi trường hợp, tính mạng con người luôn phải được đặt lên hàng đầu. Cần tổ chức tìm kiếm, hỗ trợ người bị thương hoặc bị mắc kẹt ra khỏi khu vực cháy một cách nhanh chóng.

Bước 7: Ngăn cháy lan và hướng dẫn sơ tán

Ngăn cháy lan và hướng dẫn sơ tán toàn bộ nhân sự ra khỏi khu vực nguy hiểm, các cửa chống cháy cần được đóng lại để ngăn khói lan nhanh. Sử dụng các vách ngăn vật liệu cách nhiệt để khoanh vùng đám cháy. Đồng thời, cần có người phụ trách hướng dẫn mọi người sơ tán theo đúng sơ đồ thoát hiểm.

Những thiết bị bảo hộ lao động hỗ trợ chữa cháy hiệu quả

Trong mọi tình huống liên quan đến hỏa hoạn, ngoài quy trình chữa cháy được xây dựng bài bản, yếu tố quyết định sự an toàn của người tham gia xử lý sự cố chính là các thiết bị bảo hộ lao động. Không một quy trình tổ chức chữa cháy nào được xem là hoàn chỉnh nếu bỏ qua khâu trang bị bảo hộ cho lực lượng ứng phó tại chỗ.

Quần áo chống cháy

Quần áo bảo hộ chống cháy

Quần áo chống cháy là thiết bị bảo hộ được thiết kế đặc biệt để chịu được nhiệt độ cao, chống bắt lửa và không bị biến dạng khi tiếp xúc với nhiệt. Thường được làm từ các vật liệu chuyên dụng như nomex, kevlar, sợi thủy tinh… có khả năng cách nhiệt và chịu nhiệt cực tốt.

Đối với các doanh nghiệp có nguy cơ cháy nổ cao như nhà máy hóa chất, xưởng hàn, kho nhiên liệu… việc trang bị đầy đủ đồng phục chống cháy cho nhân viên kỹ thuật và đội PCCC nội bộ là điều bắt buộc.

Tiêu chuẩn của một bộ đồ chống cháy gồm áo dài tay, quần dài, mũ trùm đầu, găng tay… đều được thiết kế để giảm thiểu nguy cơ bỏng và tiếp xúc trực tiếp với ngọn lửa. Nên lựa chọn loại quần áo có khả năng thoát khí tốt để tránh gây bí bức, đặc biệt khi làm việc lâu dài trong môi trường nhiệt độ cao.

Mặt nạ phòng độc

Khói và khí độc sinh ra từ quá trình cháy là nguyên nhân chính gây tử vong trong các vụ hỏa hoạn, chứ không phải do ngọn lửa trực tiếp. Mặt nạ phòng độc là thiết bị then chốt giúp người tham gia chữa cháy và sơ cứu có thể tiếp cận khu vực nguy hiểm mà vẫn đảm bảo an toàn cho hệ hô hấp.

Mặt nạ phòng độc chống khói hiệu quả

Có hai loại mặt nạ chính là mặt nạ lọc khí (dùng trong thời gian ngắn) và mặt nạ có bình dưỡng khí (dành cho cứu hộ chuyên sâu, thời gian dài hơn). Tùy vào quy mô và nguy cơ cháy nổ, việc lựa chọn loại mặt nạ phù hợp, ưu tiên loại đạt chuẩn chất lượng quốc tế như EN136, NIOSH hoặc CE đảm bảo khả năng lọc khí độc hại như CO, CO2, HCN…

>>> XEM THÊM SẢN PHẨM: Mặt Nạ Phòng Khói Độc XHZLC40, Mặt Nạ TZL30 Trùm Đầu Lọc Khói…

Việc đầu tư mặt nạ phòng độc phục vụ cho đội PCCC nội bộ và trang bị cho các vị trí có nguy cơ cao như kho hóa chất, phòng máy, khu vực có nhiệt lượng lớn…

Giày bảo hộ

Khi xảy ra cháy, sàn nhà thường nóng lên, có thể đổ vỡ, trơn trượt do nước hoặc chất lỏng đổ ra. Vì vậy, giày chịu nhiệt và chống trượt là một thiết bị bảo hộ không thể thiếu trong quy trình tổ chức chữa cháy. 

Giày bảo hộ chuyên dụng chống trơn trượt

Giày bảo hộ chuyên dụng này thường có đế làm bằng cao su chịu nhiệt, chống cháy, chống dầu và có thể lớp lót cách nhiệt để bảo vệ bàn chân khỏi nguy cơ bỏng do tiếp xúc gián tiếp với lửa.

Một số loại giày chữa cháy chuyên nghiệp còn có lớp chống đâm xuyên để phòng ngừa các vật nhọn, kim loại hoặc mảnh vỡ từ kết cấu bị cháy đổ sập. Doanh nghiệp nên chọn sản phẩm có đầy đủ chứng chỉ an toàn lao động như ISO 20345, ASTM hoặc S3 (châu Âu).

Găng tay bảo hộ

Đôi tay là bộ phận hoạt động nhiều nhất trong các thao tác chữa cháy và cứu hộ. Việc tiếp xúc với vật nóng, kim loại hoặc thiết bị điện có thể gây bỏng hoặc tổn thương nghiêm trọng nếu không được bảo vệ đúng cách. Găng tay bảo hộ chữa cháy được thiết kế từ vật liệu chịu nhiệt như da tổng hợp, kevlar hoặc nomex…

Găng tay bảo hộ chống cháy tuyệt đối

>>> THAM KHẢO SẢN PHẨM: Găng Tay Chịu Nhiệt Blue Eagle AL165, Găng Tay Chịu Nhiệt 200 Độ C Castong PCRR15 - 45 Tráng Nhôm, Găng tay chống cháy KTN700 Korea…

Một cặp găng tay chất lượng cao giúp thao tác an toàn với thiết bị chữa cháy như bình khí, vòi rồng… rất quan trọng trong công tác cứu người và dọn dẹp hiện trường sau cháy.

Các thiết bị hỗ trợ khác trong quá trình chữa cháy

Ngoài những thiết bị bảo hộ chính, trong quy trình tổ chức chữa cháy, doanh nghiệp cũng nên chú trọng trang bị thêm một số công cụ hỗ trợ như đèn pin khẩn cấp, dây cứu hộ và dây an toàn, băng phản quang, thiết bị định vị cá nhân (nếu có), bộ sơ cứu y tế…

Xây dựng một quy trình tổ chức chữa cháy bài bản, khoa học và thực tế không chỉ là nghĩa vụ tuân thủ pháp luật, mà còn là hành động thể hiện trách nhiệm của doanh nghiệp với người lao động và tài sản của chính mình. Một quy trình chữa cháy dù có chặt chẽ đến đâu cũng sẽ không hiệu quả nếu thiếu sự chuẩn bị đầy đủ về thiết bị bảo hộ.

Nếu doanh nghiệp của bạn đang tìm kiếm một đối tác uy tín để trang bị đầy đủ các thiết bị bảo hộ lao động phục vụ cho công tác phòng cháy chữa cháy, Bảo Hộ An Toàn Việt là sự lựa chọn đáng tin cậy. Với kinh nghiệm nhiều năm trong lĩnh vực cung cấp thiết bị bảo hộ đạt chuẩn quốc tế, đa dạng chủng loại và tư vấn giải pháp an toàn.