Hướng Dẫn Sơ Cứu Đuối Nước Đúng Cách & Sai Lầm Cần Tránh

Đuối nước là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong ngoài ý muốn, đặc biệt ở trẻ em và thanh thiếu niên. Trong những tình huống nguy cấp, cách sơ cứu đuối nước đúng kỹ thuật, có thể cứu sống nạn nhân trước khi lực lượng y tế chuyên nghiệp có mặt.

Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn chi tiết từng bước sơ cứu đuối nước tại chỗ một cách khoa học, hiệu quả và nhân văn. Đồng thời, chúng tôi cũng chỉ ra những sai lầm nghiêm trọng cần tránh, cùng với vai trò của thiết bị bảo hộ trong phòng ngừa tai nạn đuối nước.

Cách sơ cứu đuối nước tại chỗ đúng kỹ thuật

Việc sơ cứu nạn nhân đuối nước cần được thực hiện ngay lập tức, đúng quy trình và hết sức thận trọng. Trong những giây phút đầu tiên, mỗi thao tác cứu hộ đều có thể quyết định sự sống còn của nạn nhân. Dưới đây là các bước cụ thể để sơ cứu đuối nước tại chỗ một cách hiệu quả.

Đưa nạn nhân ra khỏi môi trường nước

Đưa nạn nhân lên bờ an toàn

Bước đầu tiên trong quy trình sơ cứu là nhanh chóng đưa nạn nhân ra khỏi môi trường nước. Tuy nhiên, không phải ai cũng nên lao xuống cứu, nhất là khi không có kỹ năng bơi hoặc chưa được đào tạo cứu hộ. Người sơ cứu cần đánh giá tình huống và ưu tiên sử dụng các vật dụng hỗ trợ như dây thừng, sào, áo phao…

Trong trường hợp buộc phải xuống nước, cần tiếp cận từ phía sau để tránh bị nạn nhân vùng vẫy bám vào gây nguy hiểm cho cả hai. Sau khi tiếp cận, người cứu nên dùng các kỹ thuật cứu hộ an toàn để giữ đầu nạn nhân khỏi mặt nước và di chuyển vào bờ càng nhanh càng tốt. 

Khi đã lên bờ, đặt nạn nhân nằm ngửa trên mặt phẳng cứng, thoáng khí và kiểm tra ngay tình trạng ý thức, hơi thở và mạch đập.

Đánh giá tình trạng nạn nhân

Đánh giá tình trạng cơ thể của người bị đuối nước

Ngay sau khi đưa nạn nhân ra khỏi nước, việc đánh giá tình trạng sinh tồn cần được tiến hành khẩn trương. Trước tiên, người sơ cứu nên gọi to và lay nhẹ nạn nhân để kiểm tra phản ứng. Nếu nạn nhân không có phản ứng, cần tiếp tục kiểm tra dấu hiệu hô hấp bằng cách áp tai gần miệng và mũi để cảm nhận hơi thở.

Ngoài ra, cần bắt mạch tại động mạch cảnh (ở cổ) để xác định xem tim còn hoạt động hay đã ngừng đập. Nếu không phát hiện dấu hiệu thở và tim ngừng đập, cần lập tức tiến hành hồi sức tim phổi. Ngược lại, nếu nạn nhân còn thở yếu, cần theo dõi chặt chẽ và chuẩn bị sẵn sàng để can thiệp nếu tình trạng xấu đi.

Thực hiện hồi sức tim phổi (CPR)

Hồi sức tim phổi là bước cốt lõi trong sơ cứu đuối nước khi nạn nhân rơi vào trạng thái ngưng thở, ngưng tim. Cần được thực hiện càng sớm càng tốt giúp giảm đáng kể khả năng sống sót của nạn nhân. 

Hồi sức tim phổi trong sơ cứu đuối nước

Trước tiên, hãy đặt nạn nhân nằm ngửa trên mặt phẳng cứng. Mở đường thở bằng cách ngửa đầu ra sau, nâng cằm lên, thổi ngạt 2 lần mỗi lần khoảng 1 giây và quan sát xem ngực có phồng lên không.

Tiếp theo, dùng hai tay ép tim giữa ngực 30 lần liên tục, với tốc độ khoảng 100 đến 120 nhịp mỗi phút và độ sâu khoảng 5 - 6cm. Tiếp tục chu kỳ 30 lần ép và 2 lần thổi ngạt cho đến khi nạn nhân thở lại hoặc có nhân viên y tế đến tiếp nhận.

Theo dõi đến khi nhân viên y tế tới

Khi đã thực hiện xong các bước sơ cứu đuối nước, dù nạn nhân có hồi tình hay không thì người sơ cứu cũng không nên rời khỏi hiện trường. Trong trường hợp nạn nhân đã thở lại nhưng vẫn còn yếu thì hãy đặt họ nằm nghiêng sang một bên để tránh nguy cơ hít sặc nếu có nôn mửa. Đồng thời, giữ ấm cơ thể bằng cách phủ khăn hoặc quần áo khô tránh gió lạnh gây hạ thân nhiệt.

Theo dõi người đuối nước trong khi nhân viên y tế tới

>>> THAM KHẢO BÀI VIẾT: Hạ Thân Nhiệt Là Gì? Cách Phòng Ngừa Trong Môi Trường Lao Động

Trong lúc chờ đợi đội ngũ y tế, cần tiếp tục theo dõi dấu hiệu sinh tồn và đảm bảo đường thở của nạn nhân luôn khô thoáng. Nếu nạn nhân có biểu hiện bất thường như lơ mơ, thở chậm dần hoặc tím tái, cần sẵn sàng thực hiện tại CPR nếu cần thiết. Ngoài ra, cần cung cấp đầy đủ thông tin về sự cố, thời gian đuối nước.

Sai lầm cần tránh khi sơ cứu đuối nước

Với việc sơ cứu đuối nước đúng cách có thể cứu sống nạn nhân trong những giây phút quyết định, ngược lại với những sai lầm phổ biến và tưởng chừng vô hại lại có thể làm trầm trọng thêm tình trạng hoặc thậm chí gây tử vong. Vì thế, cần hiểu rõ các sai lầm cần tránh khi sơ cứu đuối nước là yếu tố bắt buộc đối với bất kỳ ai.

Những sai lầm cần tránh khi sơ cứu người đuối nước

Không được dốc ngược nạn nhân để “lấy nước ra”

Đây là những sai lầm nghiêm trọng nhất, nhưng lại khá phổ biến trong cộng đồng. Nhiều người tin rằng khi đuối nước, phổi nạn nhân chứa đầy đủ nước và việc dốc ngược sẽ giúp nước ra và bình thường trở lại. Việc dốc ngược nạn nhân sẽ làm chậm quá trình hồi sức tim phổi và gây ra nguy cơ tổn thương cột sống, đường hô hấp.

Không bỏ mặc nạn nhân nếu vẫn còn thở yếu

Sai lầm phổ biến khác là cho rằng nạn nhân đã được vớt lên bờ vẫn còn thở, dù yếu thì không cần phải làm gì thêm. Đây là một quan điểm cực kỳ nguy hiểm, vì như vậy sẽ làm nạn nhân rơi vào tình trạng suy hô hấp thứ phát vài phút hoặc vài giờ.

Không xoa bóp tim khi nạn nhân còn thở

Trong cơn hoảng loạn, người sơ cứu thường dễ rơi vào trạng thái mất kiểm soát và thực hiện thao tác sai lệch như xoa bóp tim cho nạn nhân ngay cả khi họ vẫn còn dấu hiệu sống như thở hoặc có mạch đập. Việc này không giúp ích gì mà còn có thể gây tổn thương nghiêm trọng cho cơ thể người bị nạn.

Vai trò của thiết bị bảo hộ trong phòng ngừa đuối nước

Phòng ngừa luôn là biện pháp tối ưu nhất để giảm thiểu tai nạn, đặc biệt là các tình huống nguy hiểm như đuối nước. Trong thực tế, nhiều trường hợp tử vong do đuối nước có thể tránh được nếu người lao động, người tham gia giao thông đường thủy hoặc các cá nhân hoạt động trong môi trường gần nước được trang bị thiết bị bảo hộ.

Áo phao giúp người dùng nổi trên mặt nước

Trước hết, áo phao là thiết bị bảo hộ cơ bản và quan trọng nhất trong phòng ngừa đuối nước. Áo phao giúp người sử dụng luôn nổi trên mặt nước, kể cả khi họ không biết bơi hoặc mất ý thức do tai nạn, va đập hoặc kiệt sức.

Hiện nay, nhiều loại áo phao được thiết kế chuyên dụng cho từng lĩnh vực như áo phao công nhân thi công trên sông, áo phao cho người đi ghe, tàu hay áo phao cho trẻ em khi tham gia các hoạt động dưới nước. Chọn đúng loại áo phao, đảm bảo đạt chuẩn và vừa vặn với cơ thể sẽ giúp tối ưu hiệu quả bảo vệ.

Các thiết bị bảo hộ khác trong sơ cứu đuối nước

Ngoài ra, còn có nhiều thiết bị bảo hộ khác góp phần giảm thiểu nguy cơ đuối nước như dây cứu hộ, phao tròn, phao tự phổi, mũ bảo hộ chuyên dụng cho môi trường sông nước hay giày chống trượt khi làm việc gần ao hồ, bến cảng. Sử dụng đầy đủ các thiết bị yêu cầu trong các quy định an toàn lao động và là trách nhiệm của cá nhân.

Tại các công trình xây dựng gần sông, hồ hoặc trong mùa mưa bão, công nhân cần được trang bị đồng bộ thiết bị bảo hộ cá nhân bao gồm cả quần áo chống nước, mũ bảo hộ có dây đeo chắc chắn và hệ thống cảnh báo sớm nguy cơ nước dâng cao giúp phòng ngừa mà còn hỗ trợ sơ tán kịp thời khi có tình huống khẩn cấp.

Đào tạo kỹ năng an toàn dưới nước

Bên cạnh thiết bị, công tác đào tạo kỹ năng an toàn nước, hướng dẫn sử dụng thiết bị bảo hộ và tập huấn sơ cứu đuối nước cho người lao động, học sinh, sinh viên cũng đóng vai trò then chốt.

Tóm lại, thiết bị bảo hộ đóng vai trò quan trọng trong chiến lược phòng ngừa đuối nước, việc đầu tư vào thiết bị chất lượng và đào tạo kỹ năng sử dụng, xây dựng quy trình phản ứng nhanh là giải pháp bền vững để giảm thiểu rủi ro, bảo vệ tính mạng của con người trong mọi môi trường làm việc và sinh hoạt.

Việc nắm vững kiến thức và kỹ năng sơ cứu đuối nước đúng cách là kỹ năng sống cần thiết và trách nhiệm của mỗi cá nhân trong cộng đồng. Những phút giây đầu tiên sau khi nạn nhân được đưa lên bờ là khoảng thời gian vàng, hành động đúng đắn giành lại sự sống.

Bảo Hộ An Toàn Việt là đơn vị uy tín chuyên cung cấp những giải pháp thiết bị bảo hộ toàn diện bao gồm áo phao, dây cứu hộ, phao tròn, giày chống trơn trượt và nhiều sản phẩm chuyên dụng khác. Với cam kết chất lượng, sản phẩm rõ nguồn gốc và tư vấn kỹ thuật tận tình, đồng hành cùng hàng ngàn doanh nghiệp, công trình và cá nhân.